Fot. Berthold Werner, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons
StarówkaAkwizgran, Nadrenia Północna-Westfalia, Niemcy
Akwizgran: katedra Karola Wielkiego i Stare Miasto: co zobaczyć, mapa i trasa zwiedzania
Akwizgran: katedra Karola Wielkiego i Stare Miasto. W aplikacji Turi ta sama mapa pokazuje twoją pozycję, prowadzi od punktu do punktu i pozwala odhaczać zwiedzone miejsca.
Spacer zaczyna się na placu Friedrich-Wilhelm-Platz przed Elisenbrunnen, gdzie jest jeden z głównych przystanków autobusowych miasta i informacja turystyczna. Z dworca Aachen Hauptbahnhof dojdziesz tu pieszo w około 12 minut albo dojedziesz autobusem miejskim ASEAG, na przykład linią 350, która zatrzymuje się przy dworcu i przy Elisenbrunnen. Spacer kończy się przy figurze dziewczynki z printami, kilka minut od startu. Jeśli jesteś już na Starym Mieście, Turi poprowadzi od najbliższego punktu. Chodzenie po ulicach i wejście do katedry są bezpłatne, ale turyści mogą zwiedzać katedrę w dni robocze od 11, a w soboty i niedziele od 13, i nie w czasie nabożeństw; za robienie zdjęć w środku prosi się o 1 euro. Bilety są potrzebne do skarbca katedralnego, do ratusza, czynnego codziennie od 10 do 18, i do Centre Charlemagne, otwartego od wtorku do niedzieli od 10 do 18. Od stycznia do marca katedra i skarbiec zamykają się wcześniej, a w tygodniach przed Bożym Narodzeniem wokół katedry i ratusza stoi jarmark. Osoby na wózkach wjadą do katedry po przenośnej rampie, wystarczy zadzwonić przy głównym wejściu. Toalety znajdziesz na placu Domhof przed głównym wejściem do katedry i w kabinie na chodniku przy Elisenbrunnen od ulicy Hartmannstraße, którą otwiera się monetą. W godzinach otwarcia toalety są też w ratuszu i w skarbcu katedralnym. Zaplanuj około dwóch godzin, a ze zwiedzaniem ratusza i skarbca około trzech.
W domu otwórz obiekt w Turi i dotknij „Pobierz na wyjazd”: mapa, opisy i zdjęcia zadziałają bez zasięgu.
Najdalsze punkty zwiedzaj na początku, kiedy masz jeszcze siły.
Odhaczaj na bieżąco, a przy wyjściu będziesz wiedzieć, co zostało.
Akwizgran: Stare Miasto w aplikacji Turi
Pozycja na żywo, trasa od punktu do punktu, opisy do czytania i słuchania. Bezpłatnie, bez konta, w 12 językach.
Karol Wielki chciał zrobić z Akwizgranu nowy Rzym i około 800 roku zbudował tu pałac z kościołem, który jest dziś sercem katedry, w 1978 roku jako pierwszy zabytek w Niemczech wpisanej na listę UNESCO. W latach 936-1531 koronowano tu królów niemieckich, a uczty po koronacjach odbywały się w miejscu dzisiejszego ratusza, zbudowanego na fundamentach sali królewskiej cesarza. Spacer zaczyna się przy Elisenbrunnen z gorącą wodą termalną, prowadzi obok katedry, przez plac Katschhof i Rynek, a po drodze zobaczysz zabawne fontanny, w tym taką, której figurki możesz poruszać.
Fot. Berthold Werner, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons1
Budynek / zabytek
Elisenbrunnen
Tę klasycystyczną halę z kolumnadą i okrągłą rotundą zbudowano w latach 1822-1827 według projektu Johanna Petera Cremera, poprawionego przez słynnego architekta Karla Friedricha Schinkla. Nazwano ją na cześć Elżbiety Ludwiki Bawarskiej, pruskiej następczyni tronu, a jej popiersie stoi w środku. Z dwóch kranów płynie gorąca woda termalna o temperaturze 52 stopni, a zapach zgniłych jaj zdradza, że jest w niej dużo siarki. Na marmurowych tablicach przeczytasz nazwiska słynnych kuracjuszy, między innymi cara Piotra Wielkiego, Fryderyka Wielkiego, Casanovy i Händla. Wody nie pij, bo to nie jest woda pitna.
Fot. Grunpfnul / Sascha Faber, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons2
Atrakcja
Ogród Elisengarten
Park za Elisenbrunnen zaprojektował pruski ogrodnik Peter Joseph Lenné w latach 1852-1854. Podczas przebudowy w latach 2008-2009 archeolodzy znaleźli tu ślady ludzi sprzed 5000 lat: krzemienne narzędzia z epoki kamienia, fundamenty rzymskich domów dla gości term, rzymskie domy z ogrzewaniem pod podłogą i średniowieczny warsztat, w którym rzeźbiono w kości. Część wykopalisk obejrzysz przez szyby przeszklonej gabloty archeologicznej, otwartej w 2013 roku. Gorące źródła, a jest ich w okolicy ponad 30, przyciągały tu ludzi już w młodszej epoce kamienia.
Fot. Frans Berkelaar, CC BY-SA 2.0, Wikimedia Commons3
Atrakcja
Fontanna z lalkami (Puppenbrunnen)
Ten brązowy wodotrysk zrobił w 1975 roku akwizgrański rzeźbiarz Bonifatius Stirnberg. Jego figury mają ruchome części, więc możesz je obracać i układać z nich własne małe scenki. Znajdziesz tu między innymi biskupa, profesora, miejskich muzykantów, jeźdźca, klauna i lalkę modową, a na samym szczycie koguta. Każda postać opowiada o kawałku życia i historii miasta, więc śmiało się pobaw.
Fot. CEphoto, Uwe Aranas, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons4
Budynek / zabytek
Katedra Karola Wielkiego
Sercem katedry jest ośmioboczna Kaplica Palatynalna, którą Karol Wielki zbudował w latach około 795-803 jako kościół swojego pałacu. Jej wnętrze ma ponad 31 metrów wysokości, a tak wysokiej budowli nie wzniesiono na północy od czasów rzymskich. Karol Wielki zmarł w 814 roku i został pochowany w swoim kościele. Z tego placu dobrze widać gotycki chór z lat 1355-1414, nazywany szklanym domem Akwizgranu, bo ma ponad 1000 metrów kwadratowych okien. W 1978 roku katedra jako pierwszy zabytek w Niemczech trafiła na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Fot. Jean Housen, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons5
Atrakcja
Domhof i wejście do katedry
Ten mały plac to dawne atrium, czyli dziedziniec przed wejściem do kościoła Karola Wielkiego. Za barokowym przedsionkiem z 1788 roku kryją się brązowe Wilcze Drzwi, odlane w Akwizgranie około 800 roku, a przy wejściu stoi brązowy wilk i wielka brązowa szyszka. Według legendy mieszkańcy przechytrzyli diabła, wpuszczając do kościoła jako pierwszego wilka, a wściekły diabeł urwał sobie kciuk w lwiej głowie na drzwiach. W środku spójrz na marmurowy tron Karola Wielkiego, na którym od 936 roku zasiadali koronowani tu królowie, na wielki świecznik z 48 świecami ufundowany przez cesarza Fryderyka Barbarossę i na relikwiarz ze złota i srebra, w którym w 1215 roku złożono szczątki Karola.
Fot. CEphoto, Uwe Aranas, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons6
Atrakcja
Fischpüddelchen
Na placu Fischmarkt, czyli Targu Rybnym, od 1911 roku stoi fontanna z figurką nagiego malucha. Oryginał wyrzeźbił Hugo Lederer, w czasie drugiej wojny światowej figurkę przetopiono, a w 1954 roku odtworzono ją na nowo. To motyw z miejscowej gwary, który przypomina, że na tym placu przez wieki handlowano rybami.
Fot. Grunpfnul, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons7
Budynek / zabytek
Grashaus
Grashaus, ukończony w 1267 roku, był pierwszym ratuszem Akwizgranu i siedzibą rady miejskiej z dwoma burmistrzami. Nazwa pochodzi od dawnego trawiastego placu obok, na którym odbywały się święta ludowe i egzekucje. Później w budynku urządzono więzienie, w którego celach skazani na śmierć czekali na wykonanie wyroku. Spójrz na siedem posągów we wnękach fasady, które dawniej uważano za elektorów, czyli książąt wybierających króla. Dziś mieści się tu między innymi fundacja Nagrody Karola Wielkiego.
Fot. CEphoto, Uwe Aranas, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons8
Atrakcja
Plac Katschhof
Ten długi plac między katedrą a ratuszem odtwarza wewnętrzny dziedziniec pałacu Karola Wielkiego, z kościołem na jednym końcu i salą królewską na drugim. Nazwa pochodzi od pręgierza zwanego Kaks, który stał tu prawdopodobnie do około 1790 roku. Od 1982 roku nie wjeżdżają tu samochody, więc na placu odbywają się koncerty, festyny, a w Adwencie jarmark bożonarodzeniowy. Rozejrzyj się: stąd najlepiej widać, jak blisko siebie stały kościół i pałac cesarza.
Fot. Jean Housen, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons9
Budynek / zabytek
Centre Charlemagne
Muzeum miejskie Centre Charlemagne otwarto 19 czerwca 2014 roku w dawnym budynku administracji miasta z lat 1958-1962. Stała wystawa opowiada historię Akwizgranu od Celtów i Rzymian aż po dziś, najwięcej miejsca poświęcając czasom Karola Wielkiego. W środku stoi oryginalna figura cesarza z fontanny na Rynku, odlana około 1620 roku. Muzeum jest też punktem startowym szlaku Route Charlemagne, który łączy najważniejsze zabytki miasta.
Fot. Grunpfnul, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons10
Budynek / zabytek
Ratusz
W 1349 roku na fundamentach zniszczonej już Aula Regia, wielkiej sali królewskiej pałacu Karola Wielkiego, zbudowano gotycki ratusz. W latach 936-1531 po koronacjach w katedrze odbywały się tu uczty królewskie. Fasadę od strony Rynku zdobi 50 posągów królów, a wieża Granusturm to najstarsza zachowana budowla karolińska dawnego pałacu. W Sali Koronacyjnej są kopie insygniów cesarskich i wielkie freski Alfreda Rethela, a co roku wręcza się tu Międzynarodową Nagrodę Karola Wielkiego.
Fot. CherryX, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons11
Atrakcja
Rynek i Fontanna Karola Wielkiego
Na Rynku przed ratuszem stoi Fontanna Karola Wielkiego, pierwszy raz zbudowana w tym miejscu w 1334 roku. Brązową misę o średnicy 3,6 metra i wadze około 6 ton odlali około 1620 roku miejscowi ludwisarze, a woda tryska z sześciu lwich głów na jej brzegu. Figura cesarza z tego samego czasu trafiła w 1792 roku jako łup wojenny do Paryża i na fontannę wróciła dopiero w 1805 roku. Dziś na fontannie stoi kopia, a oryginał zobaczysz w Centre Charlemagne.
Fot. Thomas Hummel, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons12
Atrakcja
Złodziej kur (Hühnerdieb)
Na placu Hühnermarkt, czyli Targu Kurzym, od 1913 roku stoi fontanna z brązowym złodziejem kur, dziełem berlińskiego rzeźbiarza Hermanna Joachima Pagelsa. Złodziej właśnie zorientował się, że zamiast kury złapał koguta, który zaczyna piać i go zdradza. W 1943 roku figurę przetopiono na potrzeby wojny, ale Pagels odlał nową z zachowanego gipsowego modelu i w 1953 roku złodziej wrócił na swoje miejsce. Przyjrzyj się wieńcowi z kurczątek, to jedyna część, którą w czasie wojny udało się ukryć.
Fot. Superbass, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons13
Atrakcja
Dziewczynka z printami (Printenmädchen)
Brązową dziewczynkę z miską pełną printów wyrzeźbił w 1985 roku Hubert Lönneke. Printy to korzenne pierniki Akwizgranu: pierniki z drewnianych form znano tu od XV wieku, a tradycję przynieśli miedziarze z belgijskiego Dinant. Gdy blokada kontynentalna Napoleona odcięła dostawy cukru, piekarze zaczęli słodzić ciasto syropem z buraków, a około 1820 roku powstały printy w dzisiejszej postaci. Oryginalne Aachener Printen mają unijne chronione oznaczenie geograficzne i wypieka się je tylko w Akwizgranie i kilku sąsiednich miastach, więc spróbuj ich na koniec spaceru.
Wszystkie punkty (20)
Pogrupowane jak w legendzie planu. Gwiazdka oznacza punkty polecane.
Budynek / zabytek 6
Elisenbrunnen ★Tę klasycystyczną halę z kolumnadą i okrągłą rotundą zbudowano w latach 1822-1827 według projektu Johanna Petera Cremera, poprawionego przez słynnego architekta Karla Friedricha Schinkla. Nazwano ją na cześć Elżbiety Ludwiki Bawarskiej, pruskiej następczyni tronu, a jej popiersie stoi w środku. Z dwóch kranów płynie gorąca woda termalna o temperaturze 52 stopni, a zapach zgniłych jaj zdradza, że jest w niej dużo siarki. Na marmurowych tablicach przeczytasz nazwiska słynnych kuracjuszy, między innymi cara Piotra Wielkiego, Fryderyka Wielkiego, Casanovy i Händla. Wody nie pij, bo to nie jest woda pitna.
Katedra Karola Wielkiego ★Sercem katedry jest ośmioboczna Kaplica Palatynalna, którą Karol Wielki zbudował w latach około 795-803 jako kościół swojego pałacu. Jej wnętrze ma ponad 31 metrów wysokości, a tak wysokiej budowli nie wzniesiono na północy od czasów rzymskich. Karol Wielki zmarł w 814 roku i został pochowany w swoim kościele. Z tego placu dobrze widać gotycki chór z lat 1355-1414, nazywany szklanym domem Akwizgranu, bo ma ponad 1000 metrów kwadratowych okien. W 1978 roku katedra jako pierwszy zabytek w Niemczech trafiła na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Grashaus ★Grashaus, ukończony w 1267 roku, był pierwszym ratuszem Akwizgranu i siedzibą rady miejskiej z dwoma burmistrzami. Nazwa pochodzi od dawnego trawiastego placu obok, na którym odbywały się święta ludowe i egzekucje. Później w budynku urządzono więzienie, w którego celach skazani na śmierć czekali na wykonanie wyroku. Spójrz na siedem posągów we wnękach fasady, które dawniej uważano za elektorów, czyli książąt wybierających króla. Dziś mieści się tu między innymi fundacja Nagrody Karola Wielkiego.
Centre Charlemagne ★Muzeum miejskie Centre Charlemagne otwarto 19 czerwca 2014 roku w dawnym budynku administracji miasta z lat 1958-1962. Stała wystawa opowiada historię Akwizgranu od Celtów i Rzymian aż po dziś, najwięcej miejsca poświęcając czasom Karola Wielkiego. W środku stoi oryginalna figura cesarza z fontanny na Rynku, odlana około 1620 roku. Muzeum jest też punktem startowym szlaku Route Charlemagne, który łączy najważniejsze zabytki miasta.
Ratusz ★W 1349 roku na fundamentach zniszczonej już Aula Regia, wielkiej sali królewskiej pałacu Karola Wielkiego, zbudowano gotycki ratusz. W latach 936-1531 po koronacjach w katedrze odbywały się tu uczty królewskie. Fasadę od strony Rynku zdobi 50 posągów królów, a wieża Granusturm to najstarsza zachowana budowla karolińska dawnego pałacu. W Sali Koronacyjnej są kopie insygniów cesarskich i wielkie freski Alfreda Rethela, a co roku wręcza się tu Międzynarodową Nagrodę Karola Wielkiego.
Skarbiec katedralnySkarbiec katedry w Akwizgranie uchodzi za najważniejszy skarbiec kościelny na północ od Alp. Najsłynniejsze są tu krzyż Lotara, popiersie Karola Wielkiego i antyczny sarkofag Prozerpiny. Wejście jest od ulicy Johannes-Paul-II-Straße, a bilet dla dorosłego kosztuje 7 euro. Skarbiec jest czynny w poniedziałki od 10 do 14, a w pozostałe dni od 10 do 18, od stycznia do marca do 17.
Atrakcja 8
Ogród Elisengarten ★Park za Elisenbrunnen zaprojektował pruski ogrodnik Peter Joseph Lenné w latach 1852-1854. Podczas przebudowy w latach 2008-2009 archeolodzy znaleźli tu ślady ludzi sprzed 5000 lat: krzemienne narzędzia z epoki kamienia, fundamenty rzymskich domów dla gości term, rzymskie domy z ogrzewaniem pod podłogą i średniowieczny warsztat, w którym rzeźbiono w kości. Część wykopalisk obejrzysz przez szyby przeszklonej gabloty archeologicznej, otwartej w 2013 roku. Gorące źródła, a jest ich w okolicy ponad 30, przyciągały tu ludzi już w młodszej epoce kamienia.
Fontanna z lalkami (Puppenbrunnen) ★Ten brązowy wodotrysk zrobił w 1975 roku akwizgrański rzeźbiarz Bonifatius Stirnberg. Jego figury mają ruchome części, więc możesz je obracać i układać z nich własne małe scenki. Znajdziesz tu między innymi biskupa, profesora, miejskich muzykantów, jeźdźca, klauna i lalkę modową, a na samym szczycie koguta. Każda postać opowiada o kawałku życia i historii miasta, więc śmiało się pobaw.
Domhof i wejście do katedry ★Ten mały plac to dawne atrium, czyli dziedziniec przed wejściem do kościoła Karola Wielkiego. Za barokowym przedsionkiem z 1788 roku kryją się brązowe Wilcze Drzwi, odlane w Akwizgranie około 800 roku, a przy wejściu stoi brązowy wilk i wielka brązowa szyszka. Według legendy mieszkańcy przechytrzyli diabła, wpuszczając do kościoła jako pierwszego wilka, a wściekły diabeł urwał sobie kciuk w lwiej głowie na drzwiach. W środku spójrz na marmurowy tron Karola Wielkiego, na którym od 936 roku zasiadali koronowani tu królowie, na wielki świecznik z 48 świecami ufundowany przez cesarza Fryderyka Barbarossę i na relikwiarz ze złota i srebra, w którym w 1215 roku złożono szczątki Karola.
Fischpüddelchen ★Na placu Fischmarkt, czyli Targu Rybnym, od 1911 roku stoi fontanna z figurką nagiego malucha. Oryginał wyrzeźbił Hugo Lederer, w czasie drugiej wojny światowej figurkę przetopiono, a w 1954 roku odtworzono ją na nowo. To motyw z miejscowej gwary, który przypomina, że na tym placu przez wieki handlowano rybami.
Plac Katschhof ★Ten długi plac między katedrą a ratuszem odtwarza wewnętrzny dziedziniec pałacu Karola Wielkiego, z kościołem na jednym końcu i salą królewską na drugim. Nazwa pochodzi od pręgierza zwanego Kaks, który stał tu prawdopodobnie do około 1790 roku. Od 1982 roku nie wjeżdżają tu samochody, więc na placu odbywają się koncerty, festyny, a w Adwencie jarmark bożonarodzeniowy. Rozejrzyj się: stąd najlepiej widać, jak blisko siebie stały kościół i pałac cesarza.
Rynek i Fontanna Karola Wielkiego ★Na Rynku przed ratuszem stoi Fontanna Karola Wielkiego, pierwszy raz zbudowana w tym miejscu w 1334 roku. Brązową misę o średnicy 3,6 metra i wadze około 6 ton odlali około 1620 roku miejscowi ludwisarze, a woda tryska z sześciu lwich głów na jej brzegu. Figura cesarza z tego samego czasu trafiła w 1792 roku jako łup wojenny do Paryża i na fontannę wróciła dopiero w 1805 roku. Dziś na fontannie stoi kopia, a oryginał zobaczysz w Centre Charlemagne.
Złodziej kur (Hühnerdieb) ★Na placu Hühnermarkt, czyli Targu Kurzym, od 1913 roku stoi fontanna z brązowym złodziejem kur, dziełem berlińskiego rzeźbiarza Hermanna Joachima Pagelsa. Złodziej właśnie zorientował się, że zamiast kury złapał koguta, który zaczyna piać i go zdradza. W 1943 roku figurę przetopiono na potrzeby wojny, ale Pagels odlał nową z zachowanego gipsowego modelu i w 1953 roku złodziej wrócił na swoje miejsce. Przyjrzyj się wieńcowi z kurczątek, to jedyna część, którą w czasie wojny udało się ukryć.
Dziewczynka z printami (Printenmädchen) ★Brązową dziewczynkę z miską pełną printów wyrzeźbił w 1985 roku Hubert Lönneke. Printy to korzenne pierniki Akwizgranu: pierniki z drewnianych form znano tu od XV wieku, a tradycję przynieśli miedziarze z belgijskiego Dinant. Gdy blokada kontynentalna Napoleona odcięła dostawy cukru, piekarze zaczęli słodzić ciasto syropem z buraków, a około 1820 roku powstały printy w dzisiejszej postaci. Oryginalne Aachener Printen mają unijne chronione oznaczenie geograficzne i wypieka się je tylko w Akwizgranie i kilku sąsiednich miastach, więc spróbuj ich na koniec spaceru.
Toalety / kasy / parking 6
Start przy ElisenbrunnenSpacer zaczyna się na placu Friedrich-Wilhelm-Platz przed Elisenbrunnen, przy jednym z najważniejszych przystanków autobusowych Akwizgranu. W budynku z kolumnadą działa informacja turystyczna. Trasa prowadzi przez ogród Elisengarten do katedry Karola Wielkiego, potem przez plac Katschhof do ratusza i Rynku, a kończy się kilka minut spacerem od startu.