Stare Miasto w Poznaniu z dziećmi: co zobaczyć, mapa i trasa zwiedzania
Stary Rynek i Ostrów Tumski w Poznaniu. W aplikacji Turi ta sama mapa pokazuje Waszą pozycję, prowadzi od punktu do punktu i pozwala odhaczać zwiedzone miejsca.
Spacer zaczyna się przy informacji turystycznej na Starym Rynku i kończy w Bramie Poznania na Śródce, około 1,5 km na wschód od rynku. Do centrum wrócicie stamtąd tramwajem z ronda Śródka albo pieszo w 20 minut. Jeśli jesteście już na starówce, Turi poprowadzi od najbliższego punktu. Koziołki pokazują się na wieży ratusza o 12 i o 15, więc warto zaplanować spacer tak, żeby być wtedy na rynku. Trasa jest płaska i wygodna dla wózków, poza wejściem na Wzgórze Przemysła i wieżę zamku. Chodzenie po mieście jest bezpłatne. Bilety są potrzebne między innymi do Rogalowego Muzeum, na wieżę zamku, na pokaz makiet, do podziemi katedry, do rezerwatu Genius Loci i do Bramy Poznania. Toalety są między innymi na Starym Rynku, przy placu Wolności, na Ostrowie Tumskim i w Bramie Poznania.
W domu otwórzcie obiekt w Turi i dotknijcie „Pobierz na wyjazd”: mapa, opisy i zdjęcia zadziałają bez zasięgu.
Najdalsze punkty zwiedzajcie na początku, kiedy dzieci mają jeszcze siły.
Odhaczajcie na bieżąco, a przy wyjściu będziecie wiedzieć, co zostało.
Stare Miasto w Poznaniu w aplikacji Turi
Pozycja na żywo, trasa od punktu do punktu, opisy do czytania i słuchania. Bezpłatnie, bez konta, także po angielsku, niemiecku i ukraińsku.
Ten sam plan co w aplikacji. Dotknijcie punktu, żeby zobaczyć zdjęcie i opis; w Turi zobaczycie na nim też siebie.
1polecane, w kolejności trasypozostałe punktyWCtoalety, jedzenie, kasy
Plan: OpenStreetMap (ODbL). Opisy i zdjęcia: Turi i Wikimedia Commons. Coś się nie zgadza? Dajcie znać.
Warto zobaczyć
W Poznaniu wszystko kręci się wokół koziołków: w południe trykają się na wieży ratusza, a kilka ulic dalej czekają dwa z brązu, na które wolno wsiąść. Spacer zaczyna się na Starym Rynku, jednym z największych w Polsce, wśród kolorowych domków budniczych i fontann. Potem prowadzi na wzgórze z Zamkiem Królewskim, przez plac Wolności z fontanną, pod którą można przejść, do różowej Fary. Druga część trasy to Ostrów Tumski, wyspa, na której Mieszko I zbudował gród i pierwszą polską katedrę. Finał jest w Bramie Poznania, gdzie cała ta historia układa się w jedną opowieść.
Fot. Maatex, CC BY-SA 3.0 pl, Wikimedia Commons1
Atrakcja
Domki budnicze
Rząd wąskich, kolorowych kamieniczek z podcieniami to najczęściej fotografowane miejsce na rynku. Powstały w pierwszej połowie XVI wieku dla uboższych kupców. Pod arkadami sprzedawano śledzie, sól, świece i pochodnie, dlatego nazywano je budami śledziowymi. Na jednym z domków znajdziecie herb z trzema palmami i śledziem. To znak bractwa budników, czyli właśnie tych kupców. Policzcie, ile kolorów mają domki.
Fot. Dennis G. Jarvis, CC BY-SA 2.0, Wikimedia Commons2
Atrakcja
Fontanna Prozerpiny
Najstarsza i najbardziej ozdobna z czterech fontann na rynku. Wyrzeźbił ją z piaskowca Augustyn Schöps i ukończył w 1766 roku. Rzeźba pokazuje scenę z mitu: władca podziemi Pluton porywa Prozerpinę, córkę bogini urodzaju. Na pozostałych rogach rynku stoją fontanny Apolla, Neptuna i Marsa. Są dużo młodsze, powstały już w naszym stuleciu w miejscu dawnych studni. Spróbujcie znaleźć wszystkie cztery.
Fot. Michalpe96, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons3
Budynek / zabytek
Ratusz i koziołki
Najsłynniejszy budynek Poznania i jeden z najpiękniejszych renesansowych ratuszy w Europie. Trzy piętra arkad od strony rynku dobudował w latach 1550 do 1560 włoski architekt Jan Baptysta di Quadro. Codziennie w południe z wieży gra trębacz, nad zegarem otwierają się drzwiczki i dwa blaszane koziołki trykają się rogami dwanaście razy. Drugi pokaz jest o godzinie 15. Legenda mówi, że kuchcik Pietrek przypalił pieczeń na ucztę z okazji nowego zegara i w zamian przyprowadził dwa koziołki, a te uciekły mu na wieżę. Rozbawiony wojewoda kazał dodać je do zegara.
Fot. Аимаина хикари, CC0, Wikimedia Commons4
Atrakcja
Rogalowe Muzeum Poznania
W kamienicy naprzeciwko ratusza dowiecie się wszystkiego o rogalu świętomarcińskim. To słodki rogal z nadzieniem z białego maku, pieczony w Poznaniu na 11 listopada, dzień świętego Marcina. Jego kształt ma przypominać podkowę, którą zgubił koń świętego. Nazwa rogala jest chroniona w całej Unii Europejskiej. Podczas pokazu zwiedzający sami pomagają przy cieście i poznają kilka słów w poznańskiej gwarze. Wejście jest od ulicy Klasztornej, a miejsce na pokaz warto zarezerwować wcześniej.
Fot. kwolana, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons5
Atrakcja
Studzienka Bamberki
Dziewczyna z brązu niesie na nosidłach dwie konwie, w jakich dawniej noszono wino. Ma na sobie odświętny strój Bambrów, osadników z okolic niemieckiego Bambergu, którzy w XVIII wieku zamieszkali w podpoznańskich wsiach i z czasem stali się poznaniakami. Studzienkę odsłonięto w 1915 roku. Rzeźbiarzowi pozowała Jadwiga, pracownica pobliskiej winiarni. Kamienna misa służyła kiedyś za poidło dla koni.
Fot. Diego Delso, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons6
Budynek / zabytek
Zamek Królewski
Na wzgórzu nad rynkiem stała jedna z najstarszych rezydencji królewskich w Polsce. Zamek zaczęto budować w XIII wieku, a mieszkał w nim książę Przemysł II, który w 1295 roku został królem. Orzeł w koronie z jego pieczęci stał się wzorem polskiego godła. Zamek kilka razy niszczono. Wieżę i główny budynek odbudowano w latach 2010 do 2013. W środku działa Muzeum Sztuk Użytkowych, a z wieży widać z góry cały Stary Rynek i ratusz.
Fot. Igor123121, CC BY 4.0, Wikimedia Commons7
Atrakcja
Fontanna Wolności
Dwa szklane skrzydła, podobne do żagli, wznoszą się na około 9 metrów nad placem Wolności. Woda spływa po nich cienką warstwą, a między skrzydłami prowadzi kładka, więc w upalny dzień można przejść środkiem fontanny i poczuć chłodną mgiełkę. Po zmroku fontanna świeci kolorami. Działa od 2012 roku. Sam plac nosi tę nazwę od 1919 roku, kiedy żołnierze powstania wielkopolskiego złożyli na nim przysięgę.
Fot. Diego Delso, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons8
Budynek / zabytek
Fara Poznańska
Różowa fasada na końcu ulicy Świętosławskiej zapowiada jeden z najpiękniejszych barokowych kościołów w Polsce. Jezuici zaczęli go budować w 1651 roku, a prace trwały ponad pół wieku. W środku wszystko jest ogromne i teatralne. Szesnaście kolumn z czerwonego sztucznego marmuru niczego nie podpiera, stoją tylko dla ozdoby. Organy zbudował w XIX wieku słynny mistrz Friedrich Ladegast i do dziś grają na koncertach. Wejdźcie cicho, bo to czynny kościół.
Fot. Dennis G. Jarvis, CC BY-SA 2.0, Wikimedia Commons9
Atrakcja
Pomnik koziołków
Koziołki z wieży ratusza można oglądać tylko z daleka, a te są na wyciągnięcie ręki. Dwa trykające się kozły z brązu stanęły na placu Kolegiackim w 2002 roku. Wyrzeźbił je Robert Sobociński. Wolno na nie wsiadać, dlatego ich grzbiety i rogi są wyślizgane do połysku. To najlepsze miejsce na pamiątkowe zdjęcie z Poznania.
Fot. MNS Design, CC BY-SA 3.0 pl, Wikimedia Commons10
Budynek / zabytek
Katedra Poznańska
Tu zaczynała się Polska. Na wyspie Ostrów Tumski stał gród Mieszka I, a w 968 roku powstało tu pierwsze polskie biskupstwo. Poznańska katedra jest najstarsza w kraju. Tę, którą widzicie, zbudowano z cegły w XIV i XV wieku i odbudowano po ostatniej wojnie. Za ołtarzem znajduje się Złota Kaplica z grobowcem i posągami Mieszka I i Bolesława Chrobrego. W podziemiach można zobaczyć resztki pierwszej, kamiennej katedry sprzed tysiąca lat i miejsca, w których prawdopodobnie pochowano pierwszych władców.
Fot. Błażej Cisowski, CC BY-SA 3.0 pl, Wikimedia Commons11
Atrakcja
Most Biskupa Jordana
Czerwony most dla pieszych i rowerzystów łączy Ostrów Tumski ze Śródką, dawnym miasteczkiem na drugim brzegu Cybiny. Jego stalowe przęsło ma ponad sto lat. Kiedyś było częścią mostu świętego Rocha nad Wartą, a gdy tamten most rozebrano, przewieziono je tutaj w całości. Most nosi imię Jordana, pierwszego biskupa Polski. Z jego środka dobrze widać wieże katedry, a zakochani wieszają na barierkach kłódki.
Fot. Kapsuglan, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons12
Budynek / zabytek
Brama Poznania
Betonowy sześcian nad Cybiną to Brama Poznania, nowoczesne centrum, które opowiada historię Ostrowa Tumskiego i początków Polski. Zamiast gablot są tu światło, filmy, makiety i ekrany, a rodziny z dziećmi mają własną ścieżkę zwiedzania. Przez szczelinę w budynku widać katedrę jak w kadrze. Zadaszona kładka nad rzeką prowadzi do dawnej Śluzy Katedralnej, części pruskiej twierdzy. To dobry finał spaceru: wszystko, co widzieliście po drodze, układa się tu w jedną opowieść.
Wszystkie punkty (30)
Pogrupowane jak w legendzie planu. Gwiazdka oznacza punkty polecane.
Atrakcja 10
Domki budnicze ★Rząd wąskich, kolorowych kamieniczek z podcieniami to najczęściej fotografowane miejsce na rynku. Powstały w pierwszej połowie XVI wieku dla uboższych kupców. Pod arkadami sprzedawano śledzie, sól, świece i pochodnie, dlatego nazywano je budami śledziowymi. Na jednym z domków znajdziecie herb z trzema palmami i śledziem. To znak bractwa budników, czyli właśnie tych kupców. Policzcie, ile kolorów mają domki.
Fontanna Prozerpiny ★Najstarsza i najbardziej ozdobna z czterech fontann na rynku. Wyrzeźbił ją z piaskowca Augustyn Schöps i ukończył w 1766 roku. Rzeźba pokazuje scenę z mitu: władca podziemi Pluton porywa Prozerpinę, córkę bogini urodzaju. Na pozostałych rogach rynku stoją fontanny Apolla, Neptuna i Marsa. Są dużo młodsze, powstały już w naszym stuleciu w miejscu dawnych studni. Spróbujcie znaleźć wszystkie cztery.
Rogalowe Muzeum Poznania ★W kamienicy naprzeciwko ratusza dowiecie się wszystkiego o rogalu świętomarcińskim. To słodki rogal z nadzieniem z białego maku, pieczony w Poznaniu na 11 listopada, dzień świętego Marcina. Jego kształt ma przypominać podkowę, którą zgubił koń świętego. Nazwa rogala jest chroniona w całej Unii Europejskiej. Podczas pokazu zwiedzający sami pomagają przy cieście i poznają kilka słów w poznańskiej gwarze. Wejście jest od ulicy Klasztornej, a miejsce na pokaz warto zarezerwować wcześniej.
Studzienka Bamberki ★Dziewczyna z brązu niesie na nosidłach dwie konwie, w jakich dawniej noszono wino. Ma na sobie odświętny strój Bambrów, osadników z okolic niemieckiego Bambergu, którzy w XVIII wieku zamieszkali w podpoznańskich wsiach i z czasem stali się poznaniakami. Studzienkę odsłonięto w 1915 roku. Rzeźbiarzowi pozowała Jadwiga, pracownica pobliskiej winiarni. Kamienna misa służyła kiedyś za poidło dla koni.
Fontanna Wolności ★Dwa szklane skrzydła, podobne do żagli, wznoszą się na około 9 metrów nad placem Wolności. Woda spływa po nich cienką warstwą, a między skrzydłami prowadzi kładka, więc w upalny dzień można przejść środkiem fontanny i poczuć chłodną mgiełkę. Po zmroku fontanna świeci kolorami. Działa od 2012 roku. Sam plac nosi tę nazwę od 1919 roku, kiedy żołnierze powstania wielkopolskiego złożyli na nim przysięgę.
Pomnik koziołków ★Koziołki z wieży ratusza można oglądać tylko z daleka, a te są na wyciągnięcie ręki. Dwa trykające się kozły z brązu stanęły na placu Kolegiackim w 2002 roku. Wyrzeźbił je Robert Sobociński. Wolno na nie wsiadać, dlatego ich grzbiety i rogi są wyślizgane do połysku. To najlepsze miejsce na pamiątkowe zdjęcie z Poznania.
Most Biskupa Jordana ★Czerwony most dla pieszych i rowerzystów łączy Ostrów Tumski ze Śródką, dawnym miasteczkiem na drugim brzegu Cybiny. Jego stalowe przęsło ma ponad sto lat. Kiedyś było częścią mostu świętego Rocha nad Wartą, a gdy tamten most rozebrano, przewieziono je tutaj w całości. Most nosi imię Jordana, pierwszego biskupa Polski. Z jego środka dobrze widać wieże katedry, a zakochani wieszają na barierkach kłódki.
PręgierzKamienny słup przed ratuszem postawiono w 1535 roku. Przykuwano do niego złodziei i oszustów, żeby całe miasto mogło ich zobaczyć. Pieniądze na budowę pochodziły z kar, które płaciły służące i szynkarki za zbyt strojne suknie. Na szczycie stoi kat w stroju rycerza z uniesionym mieczem. To znak, że poznański sąd mógł wydawać najcięższe wyroki. Słup, który widzicie, jest kopią z 1925 roku, a oryginał trafił do muzeum.
Pomnik Starego MarychaStarszy pan w kaszkiecie prowadzi rower, a przez kierownicę przewiesił teczkę. To Stary Marych, bohater radiowych gawęd, który o życiu w mieście opowiadał poznańską gwarą. W tej gwarze ziemniaki to pyry, a tramwaj to bimba. Pomnik stanął w 2001 roku po tym, jak poznaniacy wybrali Marycha w głosowaniu. Twarz ma po aktorze Marianie Pogaszu, który przez lata czytał te gawędy w radiu. Możecie stanąć obok i złapać za kierownicę.
Rezerwat Archeologiczny Genius LociW nowoczesnym pawilonie zajrzycie do wykopu archeologów. Przez szklaną podłogę widać fundamenty muru z czasów biskupa Lubrańskiego, a w głównej sali odsłonięto fragment wału, który w X wieku otaczał gród Mieszka I. Wał zbudowano z drewna, kamieni i ziemi. Ekrany i hologramy pokazują, jak powstawał i jak wyglądało życie w grodzie. Rezerwat działa od 2012 roku i jest oddziałem Muzeum Archeologicznego.
Budynek / zabytek 12
Ratusz i koziołki ★Najsłynniejszy budynek Poznania i jeden z najpiękniejszych renesansowych ratuszy w Europie. Trzy piętra arkad od strony rynku dobudował w latach 1550 do 1560 włoski architekt Jan Baptysta di Quadro. Codziennie w południe z wieży gra trębacz, nad zegarem otwierają się drzwiczki i dwa blaszane koziołki trykają się rogami dwanaście razy. Drugi pokaz jest o godzinie 15. Legenda mówi, że kuchcik Pietrek przypalił pieczeń na ucztę z okazji nowego zegara i w zamian przyprowadził dwa koziołki, a te uciekły mu na wieżę. Rozbawiony wojewoda kazał dodać je do zegara.
Zamek Królewski ★Na wzgórzu nad rynkiem stała jedna z najstarszych rezydencji królewskich w Polsce. Zamek zaczęto budować w XIII wieku, a mieszkał w nim książę Przemysł II, który w 1295 roku został królem. Orzeł w koronie z jego pieczęci stał się wzorem polskiego godła. Zamek kilka razy niszczono. Wieżę i główny budynek odbudowano w latach 2010 do 2013. W środku działa Muzeum Sztuk Użytkowych, a z wieży widać z góry cały Stary Rynek i ratusz.
Fara Poznańska ★Różowa fasada na końcu ulicy Świętosławskiej zapowiada jeden z najpiękniejszych barokowych kościołów w Polsce. Jezuici zaczęli go budować w 1651 roku, a prace trwały ponad pół wieku. W środku wszystko jest ogromne i teatralne. Szesnaście kolumn z czerwonego sztucznego marmuru niczego nie podpiera, stoją tylko dla ozdoby. Organy zbudował w XIX wieku słynny mistrz Friedrich Ladegast i do dziś grają na koncertach. Wejdźcie cicho, bo to czynny kościół.
Katedra Poznańska ★Tu zaczynała się Polska. Na wyspie Ostrów Tumski stał gród Mieszka I, a w 968 roku powstało tu pierwsze polskie biskupstwo. Poznańska katedra jest najstarsza w kraju. Tę, którą widzicie, zbudowano z cegły w XIV i XV wieku i odbudowano po ostatniej wojnie. Za ołtarzem znajduje się Złota Kaplica z grobowcem i posągami Mieszka I i Bolesława Chrobrego. W podziemiach można zobaczyć resztki pierwszej, kamiennej katedry sprzed tysiąca lat i miejsca, w których prawdopodobnie pochowano pierwszych władców.
Brama Poznania ★Betonowy sześcian nad Cybiną to Brama Poznania, nowoczesne centrum, które opowiada historię Ostrowa Tumskiego i początków Polski. Zamiast gablot są tu światło, filmy, makiety i ekrany, a rodziny z dziećmi mają własną ścieżkę zwiedzania. Przez szczelinę w budynku widać katedrę jak w kadrze. Zadaszona kładka nad rzeką prowadzi do dawnej Śluzy Katedralnej, części pruskiej twierdzy. To dobry finał spaceru: wszystko, co widzieliście po drodze, układa się tu w jedną opowieść.
OdwachNiski budynek z kolumnami to dawna wartownia. Zbudowano ją w latach 1783 do 1787 dla straży, która pilnowała porządku w mieście. Dziś mieści się tu Muzeum Powstania Wielkopolskiego. To jedno z niewielu polskich powstań zakończonych zwycięstwem. Wybuchło w Poznaniu 27 grudnia 1918 roku, dzień po przyjeździe pianisty Ignacego Paderewskiego, i dzięki niemu Wielkopolska wróciła do Polski.
Pałac DziałyńskichJasny pałac z lat 1773 do 1776 wyróżnia się wśród kamienic. Spójrzcie na sam szczyt: siedzi tam ptak z rozłożonymi skrzydłami. To pelikan, znak poświęcenia, ale w czasach zaborów poznaniacy widzieli w nim polskiego orła. Od 1808 do 1880 roku pałac należał do rodziny Działyńskich, a dziś mieści się tu oddział Biblioteki Kórnickiej.
Kościół Franciszkanów i Makieta Dawnego PoznaniaŻółty barokowy kościół z dwiema wieżami stoi u stóp wzgórza zamkowego. W jego podziemiach czeka coś dla ciekawych: ogromne makiety. Największa pokazuje Poznań z 1618 roku, z murami, basztami i każdym domem osobno. Podczas pokazu gasną światła, a nad miastem błyska, unosi się dym i wybucha pożar. Inna makieta przedstawia gród pierwszych Piastów na Ostrowie Tumskim, do którego dojdziecie na końcu spaceru. Wejście jest od ulicy Ludgardy.
Biblioteka RaczyńskichDługi jasny gmach z rzędem kolumn to najstarsza publiczna biblioteka w Poznaniu. Ufundował ją hrabia Edward Raczyński i w 1829 roku otworzył dla wszystkich mieszkańców. Fasada z dwunastoma parami żeliwnych kolumn wzorowana jest na paryskim Luwrze. W czasach zaborów biblioteka była ważnym miejscem polskiej kultury. Z tyłu dobudowano nowoczesne skrzydło z wypożyczalnią i czytelniami.
Kolegium JezuickieCzerwono-biały gmach obok fary to dawna szkoła jezuitów, jedna z najlepszych w dawnej Polsce. Działała od 1572 do 1773 roku. W listopadzie 1806 roku przez prawie trzy tygodnie mieszkał tu Napoleon, a wśród późniejszych gości był Fryderyk Chopin. Dziś urzęduje tu prezydent Poznania. Na dziedziniec można wejść przez bramę i odpocząć na ławkach wśród drzew.
Pałac Górków i Muzeum ArcheologicznePałac zbudowała w latach 1545 do 1549 rodzina Górków, wówczas jedna z najbogatszych w Wielkopolsce. Z dawnej świetności został renesansowy portal od ulicy Klasztornej i dziedziniec z arkadami. Dziś mieści się tu Muzeum Archeologiczne. Na dziedzińcu stoi egipski obelisk faraona Ramzesa II, który ma ponad trzy tysiące lat, a w salach można zobaczyć wystawę o starożytnym Egipcie i o początkach Wielkopolski.
Kościół Najświętszej Marii Panny i PsałteriaMały gotycki kościół naprzeciwko katedry zbudowano w latach 1430 do 1447. Pod nim archeolodzy znaleźli resztki palatium, czyli kamiennego pałacu Mieszka I, a tuż obok ślady okrągłej kaplicy. Przy kościele stoi dom ze schodkowym szczytem. To Psałteria z początku XVI wieku. Mieszkało w niej dwunastu śpiewaków, którzy codziennie śpiewali psalmy w katedrze.
Toalety / kasy / parking 8
Informacja turystyczna na Starym RynkuCentrum Informacji Turystycznej działa w południowej pierzei Starego Rynku, pod numerem 59/60. Dostaniecie tu bezpłatny plan miasta i sprawdzicie godziny otwarcia muzeów. Stąd do ratusza jest minuta spacerem.